ઉપર આપેલ કોષ્ટક તમારા પસંદ કરેલા શહેર માટે આજના શુભ ચોઘડિયા દર્શાવે છે — દિવસના આઠ અને રાત્રિના આઠ ચોઘડિયા, જેમાંથી પ્રત્યેકને અમૃત, શુભ કે લાભ જેવા પરંપરાગત ગુણથી અંકિત કરવામાં આવ્યા છે. આ સમય સ્થાનિક સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્તના આધારે ગણવામાં આવે છે, તેથી ઋતુ અનુસાર ચોઘડિયાનો સમયગાળો લાંબો કે ટૂંકો થાય છે. તમે જ્યાં છો ત્યાંના ચોઘડિયા જોવા માટે 'વર્તમાન સ્થાન વાપરો' (𖦏) પસંદ કરો; કોષ્ટક આપમેળે અપડેટ થઈ જશે.
શુભ ચોઘડિયા એટલે શું?
ચોઘડિયા (શુભ ચોઘડિયા અથવા ચોઘડિયું) એ ગુજરાત સહિત સમગ્ર ભારત અને વિદેશમાં વસતા ભારતીયોમાં રોજિંદા શુભ-અશુભ સમય જાણવા માટેની સૌથી લોકપ્રિય અને ઝડપી પદ્ધતિ છે. સૂર્યોદયથી સૂર્યાસ્ત (દિવસમાન) અને સૂર્યાસ્તથી આગામી સૂર્યોદય (રાત્રિમાન) બંનેને આઠ-આઠ સમાન ભાગોમાં વહેંચવામાં આવે છે. પ્રત્યેક ભાગને એક ચોક્કસ નામ આપવામાં આવે છે જે દર્શાવે છે કે તે સમય નવા કાર્ય માટે અનુકૂળ, સામાન્ય કે વર્જ્ય છે. ઉપર આપેલ કોષ્ટક આ ચોઘડિયાને સ્પષ્ટ રીતે રજૂ કરે છે, જેથી તમે પ્રવાસ, નવી દુકાન ખોલવા કે અન્ય દૈનિક નિર્ણયો લેતાં પહેલાં ઉત્તમ શુભ સમય પસંદ કરી શકો.
દિવસ અને રાત્રિના ચોઘડિયાની ગણતરી કેવી રીતે થાય છે?
ચોઘડિયાની ગણતરી હંમેશા તમારા સ્થાનના વાસ્તવિક સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્તથી શરૂ થાય છે. દિવસના ચોઘડિયા સૂર્યોદયથી સૂર્યાસ્ત સુધી અને રાત્રિના ચોઘડિયા સૂર્યાસ્તથી બીજા દિવસના સૂર્યોદય સુધી હોય છે. દિવસ અને રાત બંનેને આઠ-આઠ સમાન ભાગોમાં વિભાજિત કરવામાં આવે છે, તેથી ઉનાળામાં દિવસનું ચોઘડિયું શિયાળા કરતાં લાંબુ હોય છે. સપ્તાહનો વાર નક્કી કરે છે કે સૂર્યોદય પછી દિવસના પ્રથમ ચોઘડિયાનું નામ શું હશે; ત્યારબાદ સાત નામોનું નિશ્ચિત ચક્ર તમામ આઠેય ભાગોમાં પુનરાવર્તિત થાય છે.
સાત પ્રકારના ચોઘડિયા
સાત નામો દિવસ અને રાત્રિના આઠ-આઠ ચોઘડિયામાં વારાફરતી ભ્રમણ કરે છે. ઉપરના કોષ્ટકમાં દર્શાવેલ નામોનું પરંપરાગત મહત્વ નીચે મુજબ છે:
અમૃત (Amrit)
સૌથી વધુ શુભ અને ફળદાયી ચોઘડિયું ગણાય છે — જેમ અમૃત અમરત્વ આપે છે તેમ. મહત્વપૂર્ણ શરૂઆત, શુભ પ્રસંગો, ધાર્મિક કાર્યો અને જે કાર્યમાં દીર્ઘકાલીન સફળતા જોઈતી હોય તેના માટે આ સર્વોત્તમ છે.
શુભ (Shubh)
શુભ એટલે કલ્યાણકારી અને મંગલમય. સકારાત્મક શરૂઆત, ધાર્મિક અનુષ્ઠાન, પૂજા-પાઠ અને પવિત્ર વાતાવરણની અપેક્ષા હોય તેવા કાર્યો માટે આ ઉત્તમ સમય છે.
લાભ (Labh)
લાભ એટલે નફો અને સમૃદ્ધિ. નવો વેપાર-ધંધો શરૂ કરવા, નાણાકીય લેવડદેવડ, દસ્તાવેજ પર સહી કરવા અને નફો કે આવક મેળવવાના હેતુથી કરાતા કાર્યો માટે આ પસંદ કરવામાં આવે છે.
ચલ (Chal / Char)
ચલ એટલે ગતિ, પ્રવાસ અને પરિવર્તન. યાત્રા શરૂ કરવા, વાહન ખરીદવા, ઘર બદલવા અથવા સ્થાન પરિવર્તન સાથે જોડાયેલી પ્રવૃત્તિઓ માટે આ શ્રેષ્ઠ ચોઘડિયું છે.
ઉદ્વેગ (Udveg)
ઉદ્વેગ એટલે ચિંતા, બેચેની કે અશાંતિ. મોટા નિર્ણયો કે મહત્વની નવી શરૂઆત માટે આ સમય પરંપરાગત રીતે પ્રતિકૂળ માનવામાં આવે છે, જોકે સામાન્ય દૈનિક કાર્યો ચાલુ રાખી શકાય છે.
રોગ (Rog)
રોગ એટલે બીમારી કે કષ્ટ. જે કાર્યમાં સફળતા અને સ્વાસ્થ્ય જોઈતું હોય તેવા કાર્યો કે નવી સારવાર શરૂ કરવા માટે પરંપરાગત રીતે આ સમય ટાળવામાં આવે છે.
કાળ (Kaal)
કાળ એટલે નુકસાન, વિઘ્ન કે હાનિ. રોગ અને ઉદ્વેગની જેમ, કાળ ચોઘડિયાને પણ નવા સાહસો કે મહત્વપૂર્ણ શરૂઆત માટે અશુભ ગણવામાં આવે છે.
ચોઘડિયા, હોરા અને ગૌરી પંચાંગ વચ્ચે તફાવત
આ ત્રણેય સાધનો સૂર્યોદયથી સમયનું વિભાજન કરે છે, પરંતુ અલગ-અલગ હેતુ પૂરા પાડે છે. શુભ હોરા સૂર્યોદયથી ૨૪ કલાકોને સાત ગ્રહોના ક્રમમાં વહેંચે છે — જ્યારે કાર્યને ગ્રહના સ્વભાવ સાથે સુસંગત બનાવવું હોય ત્યારે તે ઉપયોગી છે. શુભ ચોઘડિયા દિવસ અને રાતને આઠ-આઠ ભાગમાં વહેંચીને અમૃત, શુભ કે લાભ જેવા ગુણ દર્શાવે છે — જે વેપાર અને મુસાફરી માટે ત્વરિત હા-કે-ના નક્કી કરવા માટે શ્રેષ્ઠ છે. ગૌરી પંચાંગ એ દક્ષિણ ભારતમાં (તમિલનાડુમાં) ચોઘડિયા પદ્ધતિનું સ્થાનિક સ્વરૂપ છે, જેને નલ્લા નેરમ પણ કહેવાય છે. સરળ શુભ/અશુભ સમય જોવા માટે ચોઘડિયા જુઓ અને ગ્રહ પ્રભાવ માટે હોરા જુઓ.
રોજિંદા જીવનમાં ચોઘડિયાનો ઉપયોગ
લાંબી મુસાફરી શરૂ કરતાં પહેલાં લોકો સામાન્ય રીતે ચલ કે અમૃત ચોઘડિયું જુએ છે. વેપારીઓ ગલ્લો શરૂ કરવા, નવી પેઢીનું મુહૂર્ત કરવા કે કરાર કરવા માટે લાભ કે શુભ ચોઘડિયાને પ્રાધાન્ય આપે છે. સામાન્ય શાકભાજી લેવા કે સ્કૂલે જવા માટે ચોઘડિયું જોવાની જરૂર રહેતી નથી — પરંપરા એવી શરૂઆતો માટે ચોઘડિયું જોવાનું કહે છે જેનું પરિણામ લાંબા ગાળે મહત્વનું હોય. આખા દિવસ અને રાતના ચોઘડિયા એક જ નજરે જોઈને તમે તમારા આયોજન મુજબ યોગ્ય સમય પસંદ કરી શકો છો.
આ સમયની ગણતરી કેવી રીતે કરવામાં આવે છે?
તમારા અક્ષાંશ-રેખાંશ માટે સ્વિસ એફેમેરિસ પરથી સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્ત ગણવામાં આવે છે, અને ત્યારપછી વાર મુજબ શરૂ થતા સાત નામોના પરંપરાગત ચક્રનો ક્રમ લાગુ કરાય છે. ટાઇમઝોન અને ડેલાઇટ સેવિંગ ડેટા વિદેશમાં પણ ઘડિયાળના સમયને ચોક્કસ રાખે છે. જ્યારે તમે કોઈ શહેરની લિંક શેર કરો છો, ત્યારે સામેની વ્યક્તિ પણ તે જ સ્થળ અને તારીખનું સચોટ કોષ્ટક જોઈ શકે છે.
